Zichtbaar worden in ChatGPT: checklist voor je website

Je klanten stellen hun vragen niet meer alleen aan Google, maar ook aan ChatGPT. Zoekt ChatGPT op het web, dan kan het websites als bron tonen. De vraag is dus: hoe zorg je dat jouw website daartussen kan staan?

Het korte antwoord: OpenAI moet je site mogen bezoeken, en je pagina’s moeten een duidelijk, controleerbaar antwoord geven. Het eerste regel je in een kwartier; het tweede is gewoon goed websitewerk. Deze checklist zet beide op een rij. Het werk heet ook wel GEO, generative engine optimization: vindbaar worden in antwoorden van AI-systemen.

Wat OpenAI zelf zegt over ChatGPT search

De belangrijkste bron is de officiële crawlerdocumentatie van OpenAI. Daarin staan drie bezoekers die je moet kennen:

• OAI-SearchBot is de crawler voor zoeken. OpenAI gebruikt hem om websites te tonen in de zoekfuncties van ChatGPT. Sites die OAI-SearchBot uitsluiten, worden niet getoond in de zoekantwoorden van ChatGPT, al kunnen ze nog als navigatielink verschijnen.
• GPTBot verzamelt content die kan worden gebruikt voor het trainen van OpenAI’s AI-modellen. Blokkeer je GPTBot, dan geef je aan dat je content niet voor training mag worden gebruikt.
• ChatGPT-User bezoekt een pagina wanneer een gebruiker ChatGPT daar zelf om vraagt. Deze bezoeker crawlt niet automatisch en bepaalt niet of je in de zoekresultaten verschijnt.

Cruciaal: volgens OpenAI zijn de instellingen voor OAI-SearchBot en GPTBot onafhankelijk van elkaar. Je kunt dus in ChatGPT search verschijnen zonder je content voor training beschikbaar te stellen. Na een wijziging in robots.txt duurt het volgens OpenAI ongeveer 24 uur voordat de zoekresultaten zich aanpassen.

OpenAI publiceert geen formule voor welke bron in een antwoord komt. Alles na de technische toegang is dus redactioneel advies, geen garantie.

Techniek: mag OpenAI je site lezen?

1. Sta OAI-SearchBot toe in robots.txt

• [ ] Controleer je robots.txt (jouwdomein.nl/robots.txt) op een blokkade van OAI-SearchBot.

Robots.txt is het bestand waarmee je crawlers vertelt wat ze mogen bezoeken. OpenAI raadt aan OAI-SearchBot daarin toe te staan. Wil je wel in zoekantwoorden verschijnen maar niet in trainingsdata, dan ziet dat er zo uit:

Dat laatste blok is een keuze, geen vereiste. Laat je beheerder na de wijziging controleren of afgeschermde delen van je site, zoals een klantportaal, nog steeds zijn uitgesloten.

2. Laat firewall en botbeveiliging de IP-adressen van OpenAI doorlaten

• [ ] Vraag je hostingpartij of beheerder of verzoeken van OAI-SearchBot niet worden geblokkeerd.

OpenAI adviseert naast robots.txt ook verzoeken toe te staan vanaf zijn gepubliceerde IP-adressen (openai.com/searchbot.json). Veel hostingpakketten en beveiligingsdiensten blokkeren onbekende bots standaard. Dan helpt een correcte robots.txt niets.

3. Zet kerninformatie in leesbare tekst

• [ ] Open je belangrijkste pagina’s in een privévenster en controleer of alles zonder inloggen te lezen is.

Wat je doet, voor wie, waar en tegen welke prijs moet als gewone tekst op de pagina staan. Een prijslijst die alleen als afbeelding of pdf-scan bestaat, of informatie achter een formulier, is voor bezoekers en crawlers lastig. Controleer met de snelheidstest van Innohub ook of je pagina’s snel laden.

4. Eén hoofdpagina per onderwerp

• [ ] Wijs per dienst één actuele hoofdpagina aan en ruim oude, tegenstrijdige versies op.

Heeft een installatiebedrijf twee pagina’s over warmtepomponderhoud met verschillende voorwaarden, dan weet niemand welke klopt: de klant niet en een zoeksysteem ook niet. Stuur oude pagina’s door naar de nieuwe en maak geen bijna-identieke pagina’s voor elke variant van een zoekvraag.

Inhoud: geef antwoorden die iemand kan citeren

5. Begin met het antwoord

• [ ] Zet bovenaan elke belangrijke pagina een direct antwoord op de hoofdvraag.

“Onderhouden jullie ook bestaande installaties?” verdient een antwoord met merken, voorwaarden en werkgebied, niet “wij bieden innovatieve oplossingen op maat”. KVK geeft dezelfde basis in zijn uitleg over zoekmachineoptimalisatie: denk vanuit de vragen van je klanten, gebruik hun woorden en bouw je website logisch op. Wat werkt voor Google en Bing, is ook de beste basis voor ChatGPT.

6. Maak grenzen en uitzonderingen zichtbaar

• [ ] Schrijf op wat je wel en niet doet, en waar je werkt.

Een schoonmaakbedrijf dat kantoren doet maar geen gevelreiniging, zet dat op de pagina. “Door heel Nederland” en “direct beschikbaar” alleen gebruiken als het klopt. Een duidelijke beperking is precies het soort feit dat een AI-antwoord correct maakt.

7. Laat zien wie je bent

• [ ] Zorg dat bedrijfsgegevens volledig en makkelijk te vinden zijn.

Volgens Ondernemersplein horen op je website onder meer je volledige (statutaire) naam en handelsnaam, je bezoekadres, e-mailadres en telefoonnummer. Verkoop je online, dan vermeld je ook je KVK-nummer en btw-identificatienummer. Dat is wettelijk verplicht en het maakt je bedrijf tegelijk herkenbaar en controleerbaar.

8. Onderbouw prijzen en cijfers met een datum

• [ ] Zet bij prijzen en voorwaarden wat inbegrepen is en wanneer je ze voor het laatst hebt bijgewerkt.

Een vanafprijs zonder uitleg roept vragen op; een verouderde prijs in een AI-antwoord levert boze klanten op. Verwijder bedragen waarvan niemand weet of ze nog gelden. Claim je resultaten, beschrijf dan hoe je ze hebt gemeten.

9. Deel praktijkkennis zonder klantgegevens

• [ ] Gebruik eigen voorbeelden, maar maak klanten onherkenbaar.

Concrete ervaring onderscheidt je van algemene tekst; meer daarover in AI-ontworpen website: zo onderscheid je je van de massa. Let wel op: volgens de Autoriteit Persoonsgegevens mag je persoonsgegevens van een ander alleen online zetten met een grondslag uit de AVG, en bij openbare publicatie is dat vrijwel altijd toestemming.

10. Link naar de logische vervolgstap

• [ ] Verwijs vanuit je hoofdtekst naar de informatie die een lezer daarna nodig heeft.

Een pagina over een abonnement linkt naar opzegvoorwaarden en installatie-eisen, met beschrijvende linkteksten. Een korte FAQ met echte klantvragen helpt bezoekers en maakt losse antwoorden makkelijk te vinden. Hoe je zulke content laat doorwerken in aanvragen, lees je in Leadmachine bouwen met content.

Meten: verandert er iets dat telt?

11. Stel een vaste lijst proefvragen op

• [ ] Bewaar tien tot twintig realistische vragen, de meeste zonder je merknaam.

Vraag bijvoorbeeld naar “een onderhoudsbedrijf voor warmtepompen in Utrecht”, niet naar je bedrijfsnaam. Noteer datum, taal en of ChatGPT op het web zocht. Antwoorden variëren, dus herhaal elke vraag een paar keer voordat je conclusies trekt.

12. Noteer vermelding, link en juistheid apart

• [ ] Houd per vraag bij: genoemd ja/nee, link ja/nee, juiste pagina, klopt de informatie.

Een vermelding met een verouderde prijs of een dienst die je niet levert, is een signaal om je eigen pagina’s te verbeteren. Bewaar de antwoorden, zodat je na een wijziging kunt vergelijken.

13. Leg het naast bezoek en aanvragen

• [ ] Bekijk verwijzend verkeer uit ChatGPT in je webstatistieken en vraag nieuwe klanten hoe ze je vonden.

Niet elke vermelding leidt tot een klik. Wil je zoekverkeer, AI-verwijzingen en aanvragen in één rapport zien, dan is Looker Studio een handig vertrekpunt. Meer hulpmiddelen voor dit soort werk vind je in het overzicht van AI-tools.

Video: zichtbaar worden in AI-antwoorden

▶

Bron: Ahrefs, Learn 80% of AEO in 19 Minutes (Engels, 19 minuten).

AEO staat voor answer engine optimization: je website zo inrichten dat AI-assistenten zoals ChatGPT je pagina’s vinden, begrijpen en als bron noemen. Ahrefs, een bekende leverancier van SEO-software, behandelt in deze video de basis ervan. Kijk hem als aanvulling op deze checklist en houd voor de technische instellingen van ChatGPT zelf de crawlerdocumentatie van OpenAI aan als bron.

Begin dus bij punt 1 en 2: dat is een klus van een kwartier voor je beheerder. Pak daarna de pagina van je belangrijkste dienst aan en meet over een paar weken opnieuw.

Veelgestelde vragen

Kan ik een vermelding in ChatGPT garanderen?

Nee. OpenAI publiceert geen rangschikkingsformule. Je kunt wel zorgen dat OAI-SearchBot je site mag bezoeken en dat je informatie duidelijk, actueel en controleerbaar is.

Moet ik GPTBot toestaan om in ChatGPT search te verschijnen?

Nee. Volgens OpenAI zijn de instellingen onafhankelijk. OAI-SearchBot bepaalt of je site in ChatGPT search kan verschijnen; GPTBot gaat over training van AI-modellen. Je kunt OAI-SearchBot toestaan en GPTBot blokkeren.

Hoe snel werkt een wijziging in robots.txt door?

OpenAI noemt ongeveer 24 uur voordat zijn systemen een gewijzigde robots.txt verwerken voor zoekresultaten.

Helpt een FAQ op mijn website?

Een FAQ helpt als de vragen echt van klanten komen en de antwoorden kort en concreet zijn. Dat maakt je pagina bruikbaar voor bezoekers en zoeksystemen, maar garandeert geen vermelding.

Hoe meet ik zichtbaarheid in ChatGPT?

Stel een vaste lijst proefvragen op en noteer per vraag en datum of je merk wordt genoemd, of er een link naar je site staat en of de informatie klopt. Leg dat naast je verwijzend verkeer en aanvragen.